Studentenaantal VUB stagneert; 12,4 procent minder generatiestudenten

De VUB gaat er prat op: bij ons is de student geen nummer. Toch spoken elk jaar opnieuw cijfers door de hoofden van decanen en vakgroepvoorzitters. Groene of rode inschrijvingscijfers vertalen zich dan in trotse schouderklopjes of teleurgestelde gezichten. Vooral de faculteit Letteren en Wijsbegeerte deelt zwaar in de klappen.

Het totale aantal inschrijvingen, over beide campussen heen, stagneert voor het academiejaar ’14-’15. Met amper zestig studenten meer dan vorig jaar staat de teller van de VUB nu op 14.554 studenten.

Opvallend: vooral het aantal generatiestudenten loopt sterk terug. Dat zijn studenten die voor het eerst aan een opleiding beginnen in het Vlaamse hoger onderwijs. Dit aantal daalt van 1637 vorig academiejaar naar 1434 in 2014-2015, ofwel zo’n 12,4 procent. De universiteit handhaaft haar inschrijvingsaantal met andere woorden vooral dankzij zij-instromers, studenten die hier hun eerdere studies in het hoger onderwijs verderzetten in een poging om een bijkomend bachelor- of master-diploma te behalen. Vermoedelijk is deze tendens te wijten aan het stijgend aantal werk- en avondstudenten.

Selectie

In de opleiding Biomedische Wetenschappen is de daling van de inschrijvingen te wijten aan de kleinere instroom van Duitsers. Volgens Alain Dupont, decaan van de faculteit Geneeskunde en Farmacie (GF), was dat een bewuste keuze. “Veel Duitsers die niet slaagden voor het toelatingsexamen geneeskunde, kwamen in de eerste bachelor Biomedische Wetenschappen terecht. De taalbarrière en onvoldoende wetenschappelijke bagage zorgden voor een heel laag studierendement. We hebben voor het eerst geselecteerd op basis van hun taalbeheersing. Potentiële studenten met onvoldoende wetenschappelijke kennis uit het middelbaar onderwijs werd ook afgeraden om de opleiding aan te vatten. We streven naar minder studenten met hogere slaagkansen.”

“Als dit fenomeen zich enkel voordeed aan de VUB, dan was het een verontrustende ontwikkeling, maar momenteel maak ik me weinig zorgen.”

Georges Declercq, decaan LW

Deze kleine daling kan de groei van Campus Jette echter niet stuiten. Opnieuw trekken de opleidingen Geneeskunde en Farmaceutische Wetenschappen immers meer studenten aan. Dupont: “Het aantal eerstejaarsstudenten in de opleiding Geneeskunde stijgt. Een aantal jaar geleden hadden we amper dertig studenten in het eerste jaar, nu een zeventigtal. Onze ambitie is om dit nog wat meer omhoog te trekken; we hebben hier een klein marktaandeel ten opzichte van andere universiteiten.”

Factor Brussel

Dupont gaat verder: “Recent onderzoek toont aan dat onder meer de taalgevoeligheid van het toelatingsexamen en de sociaal-demografische achtergrond van de student zeer determinerend zijn voor de slaagkansen. Binnen Brussel, het rekruteringsterrein van de VUB, slaagt daarom slechts een beperkt aantal studenten voor het examen. Aan de ULB en de UCL zijn er bovendien geen toelatingsvoorwaarden. Veel tweetalige studenten die niet slagen voor de Vlaamse toelatingsproef, schrijven zich dus elders in.”

Hoe verklaart hij dan deze wervingsdynamiek? “De aantrekkingskracht van al onze opleiding is groter geworden. Het begint door te sijpelen dat we goede opleidingen aanbieden”, aldus de decaan. “Neem nu de master-na-masteropleiding Specialistische Geneeskunde. Gelijkaardige opleidingen bestaan aan vier Vlaamse universiteiten, maar wij zijn de enige met een goede beoordeling van de visitatiecommissie en een definitieve accreditatie. De andere Vlaamse faculteiten moesten een remediëringstraject voorstellen.”

Dupont vervolgt: “Door louter onze kleinschaligheid zorgen we ook voor een goede begeleiding en integratie van zowel wetenschappelijke ontwikkeling, vaardigheden als praktijk. In de opleiding Farmaceutische Wetenschappen komen bijvoorbeeld veel studenten van Leuven, Gent en zelfs Hasselt over naar de VUB. Die geven duidelijk aan dat de persoonlijke omkadering bij ons een stuk beter is.”

Hard versus zacht

De faculteit Letteren en Wijsbegeerte heeft minder reden tot feestvieren. Enkel de vakgroep Wijsbegeerte en Moraalwetenschappen ontsnapt aan een forse daling van generatiestudenten. Het relatief kleine aantal studenten in deze vakgroep zorgt ervoor dat elk jaar kleine verschuivingen plaatsvindt. Decaan Georges Declercq: “Het is een algemeen fenomeen in Vlaanderen dat opleidingen in de Letteren minder studenten aantrekken.

“Als dit fenomeen zich enkel voordeed aan de VUB, dan was het een verontrustende ontwikkeling, maar momenteel maak ik me weinig zorgen”, zo sust hij. “Zowel de inschrijvingen voor Geschiedenis, Kunstwetenschappen en Archeologie, Taal- en Letterkunde als Toegepaste Taalkunde daalden. Wellicht vinden ouders en studenten, gezien de algemene tijdsgeest, dat onze opleidingen minder werkzekerheid bieden.”

0 Comment